Pas largimit të Orbanit, BE-ja sheh përparim të madh në sundimin e ligjit në Hungari

Hungaria ka bërë hapa të rëndësishëm drejt rikthimit të sundimit të ligjit vetëm dy muaj pas ardhjes në pushtet të kryeministrit të ri, Péter Magyar, ka vlerësuar Komisioni Evropian në raportin e fundit.

Sipas raportit të publikuar nga Komisioni Evropian, qeveria e re në Budapest ka nisur “përpjekje intensive për reforma”, ndërsa disa ndryshime ligjore tashmë janë avancuar. Komisioni e ka cilësuar përparimin si “mbresëlënës”, duke marrë parasysh periudhën e shkurtër që nga ndryshimi i qeverisë.

“Ka një ndryshim shumë radikal krahasuar me raportin e vitit të kaluar. Gjërat kanë lëvizur shumë shpejt në drejtimin e duhur”, tha një zyrtar i lartë i Bashkimit Evropian.

Një nga zhvillimet kryesore ishte vendimi i Hungarisë për t’iu bashkuar Zyrës së Prokurorit Publik Evropian (EPPO), institucion që heton dhe ndjek penalisht krimet financiare që prekin buxhetin e Bashkimit Evropian.

Raporti vlerëson përparim edhe në fusha të tjera, përfshirë masat kundër korrupsionit, deklarimin e pasurisë së zyrtarëve dhe punën e Autoritetit të Integritetit.

Qeveria e Magyarit ka ndërmarrë gjithashtu hapa për të shfuqizuar Zyrën për Mbrojtjen e Sovranitetit, një institucion i krijuar gjatë qeverisjes së ish-kryeministrit Viktor Orbán. Kjo zyrë kishte kompetenca për të hetuar persona dhe organizata të dyshuara për ndikim të huaj dhe ishte kritikuar nga Bashkimi Evropian.

Komisioneri Evropian për Drejtësi, Michael McGrath, tha se javët e para të mandatit të qeverisë së re kanë sjellë “trende shumë pozitive”.

“Shumë gjëra janë bërë tashmë në javët e para të mandatit të qeverisë së re”, deklaroi ai gjatë prezantimit të raportit.

Megjithatë, Komisioni Evropian paralajmëroi se problemet në sistemin e drejtësisë hungareze nuk mund të zgjidhen menjëherë. Sipas raportit, ende mbeten shqetësime për pavarësinë e gjyqësorit, rreziqet e korrupsionit dhe disa shkelje të pazgjidhura të ligjit të BE-së.

Një nga çështjet problematike mbetet procedura për emërimin e Prokurorit të Përgjithshëm, për të cilën Brukseli druhet se mund të krijojë hapësirë për ndërhyrje politike në raste individuale.

Komisioni Evropian theksoi gjithashtu se hapësira për organizatat e shoqërisë civile në Hungari vazhdon të jetë e kufizuar, ndërsa procedurat administrative mbeten pengesë për organizatat më të vogla, raporton Euronews.

Raporti për sundimin e ligjit pritet të ketë rol edhe në shpërndarjen e fondeve të Bashkimit Evropian në kuadër të buxhetit për periudhën 2028–2034. Vendet që nuk përmbushin standardet e BE-së mund të përballen me pezullim të fondeve, megjithëse Komisioni sqaroi se një masë e tillë nuk aktivizohet automatikisht vetëm nga gjetjet e raportit.